Islah harcı hesaplama

Islah nedir, ne zaman yapılabilir?

Islah, tarafların yapmış oldukları usul işlemlerini kısmen veya tamamen düzeltmelerine imkân veren kurumdur (HMK m.176/1). Uygulamada en sık, bilirkişi raporuyla alacağın dilekçede gösterilenden yüksek çıktığı dosyalarda talep sonucunun artırılması için kullanılır. Aynı davada taraflar ancak bir kez ıslah yoluna başvurabilir (m.176/2) ve ıslah, tahkikatın sona ermesine kadar yapılabilir (m.177/1). 7251 sayılı Kanun'la eklenen hükümle, Yargıtayın bozma veya bölge adliye mahkemesinin kaldırma kararından sonra ilk derece mahkemesi tahkikata ilişkin işlem yaparsa bu aşamada da ıslah mümkündür (m.177/2). Islah sözlü veya yazılı yapılabilir (m.177/3); talep artırımı içeriyorsa artan kısmın harcı yatırılmadan sonuç doğurmaz.

Islah harcı nasıl hesaplanır?

Islah harcında yeni bir başvurma harcı yoktur; yalnızca karar ve ilam harcı, davanın yükselen değerine göre tamamlanır. Islah öncesi ve sonrası dava değerlerinin her biri için binde 68,31 oranıyla (maktu taban gözetilerek) karar ve ilam harcı bulunur; aradaki fark tamamlanacak harçtır ve bunun peşin kısmı ıslah dilekçesiyle birlikte yatırılır:

Islahta ödenecek peşin harç = (yeni değerin harcı − ilk değerin harcı) × 1/4

Ölüm ve cismani zarar tazminatlarında çarpan 1/4 değil 1/20'dir. İki örnek:

İlk dava değeri, dava açılırken maktu karar ve ilam harcı tabanına (732,00 TL) takılmışsa araç farkı bu tabana göre hesaplar; sizin dosyanızdaki sonuç girilen değerlere göre değişir.

2026 yılında ıslah harcına esas oran ve tutarlar ne kadar?

Nispi oran kanunda yazılıdır ve yıl içinde değişmez; maktu tutarlar her yıl yeniden değerleme oranıyla güncellenir. 2026 değerleri şunlardır:

Islah harcı ne zaman ödenir?

Artırılan miktara düşen karar ve ilam harcının peşin kısmı, ıslah dilekçesi verilirken yatırılır. Harçlar Kanunu'nun 32. maddesi gereği harç ödenmedikçe müteakip işlemler yapılmaz; bu yüzden güvenli uygulama, tamamlama harcını dilekçeyle aynı gün vezneye yatırıp makbuzu dosyaya eklemektir. Bakiye harç, davanın sonunda kararın tebliğinden itibaren bir ay içinde ödenir; bakiyenin ödenmemiş olması hükmün tebliğe çıkarılmasına, takibe konulmasına ve kanun yollarına başvurulmasına engel değildir (492 s. K. m.28/1-a). Harç, ıslah tarihinde yürürlükte olan tarifeye göre hesaplanır; yıl değişiminde maktu tutarların güncellendiği unutulmamalıdır.

İdari yargıda talep artırımı (İYUK m.16/4)

İdari yargıda hukuk muhakemesindeki anlamıyla bir ıslah kurumu yoktur; bunun yerine tam yargı davalarına özgü bir talep artırımı imkânı düzenlenmiştir. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu m.16/4'e 6459 sayılı Kanun'la (2013) eklenen cümle şöyledir: tam yargı davalarında dava dilekçesinde belirtilen miktar, süre veya diğer usul kuralları gözetilmeksizin nihai karar verilinceye kadar, harcı ödenmek suretiyle bir defaya mahsus olmak üzere artırılabilir; artırıma ilişkin dilekçe, otuz gün içinde cevap verilmek üzere karşı tarafa tebliğ edilir.

Hukuk yargısındaki ıslahla üç noktada örtüşür: artırım bir defaya mahsustur, harcı ödenmek şartına bağlıdır ve karşı tarafa tebliğ edilir. Ayrıldığı nokta zaman sınırıdır: HMK'da ıslah tahkikatın sonuna kadar yapılabilirken, İYUK m.16/4'te sınır nihai karar verilinceye kadardır. Ayrıca burada artırılabilen yalnızca miktardır; davanın konusu veya sebebi bu yolla değiştirilemez.

Harç yönünden: idare ve vergi mahkemeleri de 492 sayılı Harçlar Kanunu'na bağlı (1) sayılı tarifeye tabidir — 2026 yılında bu mahkemelerde başvurma harcı 732,00 TL'dir. Artırılan miktara düşen karar ve ilam harcının, artırım dilekçesiyle birlikte yatırılması gerekir; aksi hâlde artırım sonuç doğurmaz. Bu araç hukuk mahkemelerindeki ıslah harcını hesaplamak üzere tasarlanmıştır; tam yargı davasındaki artırımda tutarı ilgili idari yargı merciinden teyit ediniz.

Islah harcı ödenmezse ne olur?

Harç yatırılmadan verilen ıslah dilekçesi, artırılan kısım yönünden sonuç doğurmaz; 492 sayılı Kanun'un 32. maddesi uyarınca harç ödenmedikçe müteakip işlemler yapılmaz. Uygulamada mahkeme, tamamlama harcının yatırılması için kesin süre verir; harç bu süre içinde de ödenmezse artırılan kısım hakkında olumlu karar verilemez ve yargılama, mevcut (ıslah öncesi) talep üzerinden sürer. Dilerse karşı taraf, ödenmeyen harcı yatırarak işlemlere devam edilmesini sağlayabilir; bu tutar hükümde kendiliğinden gözetilir (m.32). Süre kaçırma riskine karşı harcın dilekçeyle birlikte ödenmesi en sağlıklı yoldur.

Kısmi davada talep artırımı ıslah mıdır?

31 Temmuz 2026'da yürürlüğe giren 7589 sayılı Kanun, kısmi dava açan tarafa yeni bir imkân tanıdı: talep konusu, aynı davada bir defaya mahsus olmak üzere, iddianın genişletilmesi yasağına tabi olmaksızın tahkikatın sonuna kadar artırılabilir ve zamanaşımı, artırılan kısım bakımından da dava tarihinden itibaren kesilmiş sayılır (HMK m.109/4). Bu artırım teknik olarak ıslah değildir; ıslah hakkı ayrıca saklı kalır. Harç yönünden ise sonuç aynıdır: artırılan miktarın nispi karar ve ilam harcı tamamlanır ve peşin kısmı artırım dilekçesiyle birlikte yatırılır. Bu araç her iki durumda da kullanılabilir; "ıslahtan önceki dava değeri" alanına kısmi davadaki mevcut talebinizi yazmanız yeterlidir.

Belirsiz alacak davasında durum nedir?

Belirsiz alacak davasını düzenleyen HMK m.107, 7589 sayılı Kanun'la yürürlükten kaldırıldı; kaldırma tarihinden önce açılmış davalarda madde uygulanmaya devam eder. Derdest belirsiz alacak davalarında bilirkişi raporundan sonra verilen talep artırım dilekçesiyle artan kısmın nispi harcı aynen ıslahtaki gibi tamamlanır. Yeni açılacak dosyalarda ise alacağın tamamı bilinemiyorsa yol, kısmi dava açıp HMK m.109/4'teki bir defalık talep artırımını kullanmaktır; zamanaşımı artırılan kısım için de dava tarihinde kesilmiş sayıldığından, eski kısmi dava uygulamasındaki zamanaşımı riski bu yolla giderilmiştir. İşçilik alacakları gibi hesaba bağlı dosyalarda bu değişiklik, dava stratejisini doğrudan etkiler.

Ölüm ve cismani zarar davalarında ıslah harcı farklı mıdır?

Tamamlanacak karar ve ilam harcı her dava türünde aynı oranla (binde 68,31) hesaplanır; fark, peşin alınan kısımdadır. Ölüm ve cismani zarar sebebiyle açılan maddi ve manevi tazminat davalarında peşin oran yirmide birdir (492 s. K. m.28/1-a). Trafik kazası, iş kazası ve hekim hatası dosyalarında ıslah çoğu kez aktüerya veya maluliyet raporundan sonra yüksek tutarlara ulaştığından bu düşük oran önemli bir nakit avantajı sağlar: yukarıdaki tabloda 800.000 TL'lik artırımın ıslah anındaki maliyeti 2.732,40 TL'de kalmıştır. Bakiye, genel kuraldaki gibi kararın tebliğinden sonra ödenir. Aracın "ölüm / cismani zarar tazminatı" seçeneği bu oranı kendiliğinden uygular.

Islah mı ek dava mı? Harç yönünden fark nedir?

Talebini artırmak isteyen davacının önünde iki yol vardır: mevcut davada ıslah (veya kısmi davada talep artırımı) ya da kalan kısım için ayrı bir ek dava. Harç yönünden ıslah daha ekonomiktir: yalnızca artan kısmın karar ve ilam harcı tamamlanır, yeni başvurma harcı ödenmez. Ek davada ise başvurma harcı (2026'da asliyede 732,00 TL) yeniden yatırılır ve dava değerinin peşin harcı ayrıca ödenir; iki dosyanın gider avansları da ayrı yürür. Ek dava genellikle ıslah hakkının daha önce kullanıldığı veya tahkikatın kapandığı durumlarda gündeme gelir; iki dosya birleştirilse bile harçlar iade edilmez. Açılış maliyetini karşılaştırmak için dava harcı hesaplama aracını kullanabilirsiniz.

Bakırköy Adliyesi'nde ıslah harcı nereye yatırılır?

Islah harcı, dosyanın görüldüğü mahkemenin bulunduğu adliyede tahsil edilir. Uygulamada ıslah dilekçesi mahkeme kalemine veya duruşmada sunulur; kalemce hesaplanan tamamlama harcı, adliye veznesine veya adliyede bulunan anlaşmalı banka şubesine yatırılır ve makbuz dosyaya eklenir. Vekille takip edilen dosyalarda harç, UYAP üzerinden elektronik ortamda da ödenebilmektedir. Büromuz Bakırköy Adliyesi'ne yakın konumdadır; ıslahın zamanlaması ve kapsamı için iletişim sayfamızdan ön görüşme talep edebilirsiniz.

Dayanak hükümler

Bu sayfadaki hesap ve açıklamaların dayandığı temel hükümler şunlardır:

• 492 s. K. m.28/1-a: karar ve ilam harcının 1/4'ünün peşin alınması; ölüm ve cismani zararda 1/20; bakiyenin kararın tebliğinden itibaren bir ay içinde ödenmesi.
• 492 s. K. m.30: değerin noksan tespit edildiği hâllerde peşin harcın tamamlanması.
• 492 s. K. m.32: harç ödenmedikçe müteakip işlemlerin yapılmaması.
• (1) sayılı tarife A/III: nispi oran (binde 68,31) ve maktu karar-ilam harcı tabanı (2026 tutarları: Seri No 98 tebliği).
• HMK m.176: ıslahın kapsamı ve bir kez yapılabilmesi.
• HMK m.177: ıslahın tahkikat sonuna kadar yapılabilmesi; bozma sonrası ıslah.
• HMK m.109/4 (7589 s. K.): kısmi davada bir defalık talep artırımı ve zamanaşımının dava tarihinden kesilmesi.
• HMK m.107 (mülga): belirsiz alacak davasının kaldırılması; önce açılan davalarda uygulanmaya devam etmesi.
• 6502 s. K. m.73/2: tüketici davalarında harç muafiyeti.

İlgili dava ve tazminat yazıları

Islahın sıkça gündeme geldiği dosya türlerinde şu yazıları da inceleyebilirsiniz:

• Trafik Kazası Tazminat Davası Dilekçesi ve Süreç
• Kıdem Tazminatı Nasıl Alınır? Şartları ve Hesaplama
• Değer Kaybı Eksper Raporuna İtiraz Dilekçesi
• Kamulaştırma Bedeli Nasıl Belirlenir? İtiraz Yolu
• İstinaf ve Temyiz Süreci Nasıl İşler? Süreler ve Sınırlar

Dava ve alacak takibi süreçleri için iş hukuku ve icra ve iflas hukuku hizmet sayfalarını inceleyebilir, dava açılışında yatırılan harçlar için dava harcı hesaplama, takibe konu alacağın faizi için icra faiz hesaplama aracını kullanabilir, diğer araçlar için hesaplama araçları sayfasına bakabilirsiniz.