Reddi miras nasıl yapılır? Mirasın reddi davası nasıl açılır? 3 aylık hak düşürücü süre, reddi mirasın sonuçları ve gerekli belgeler.
Miras bırakanın vefatı her zaman geride gayrimenkuller, banka hesapları veya büyük yatırımlar bırakması anlamına gelmez. Birçok durumda miras bırakanlar, geride mal varlıklarından çok daha fazla borç (pasif tereke) bırakmaktadır. Hukukumuzdaki külli halefiyet ilkesi gereği, ölen kişinin sadece malları değil, borçları da mirasçılara geçer. Bu durum, borçlardan kişisel mal varlıklarıyla sorumlu olmak istemeyen mirasçılar için büyük bir risk oluşturur. İşte bu noktada kanun, mirasçılara borçlardan kurtulmaları için "mirasın reddi" yani bilinen adıyla reddi miras hakkı tanımıştır. Arama motorlarında sıklıkla araştırılan "Reddi miras nasıl yapılır?" sorusu, yasal sürelerin çok katı olması ve usuli işlemlerin hassasiyeti nedeniyle büyük önem taşır. Sürelerin kaçırılması veya mirasa ilişkin yanlış bir işlem yapılması, borçların ömür boyu mirasçının üzerine kalmasına yol açabilir. Bakırköy bölgesinde ve İstanbul genelinde miras davalarını yürüten Bakırköy miras avukatı kadromuzla hazırladığımız bu makalede; reddi mirasın yasal yollarını, sürelerini ve örnek dilekçe şablonunu ele aldık.
Reddi Miras (Mirasın Reddi) Nedir?
Türk Medeni Kanunu'nun 605. maddesinde düzenlenen reddi miras; yasal veya atanmış mirasçıların, kendilerine intikal eden mirası kabul etmediklerini, ölen kişinin her türlü alacak ve borçlarından vazgeçtiklerini beyan ettikleri hukuki bir işlemdir. Reddi miras iki şekilde gerçekleşebilir:
- Mirasın Gerçek Reddi (TMK m. 605/1): Mirasçının, yasal süreler içinde Sulh Hukuk Mahkemesi'ne başvurarak mirası reddettiğini beyan etmesi.
- Mirasın Hükmen Reddi (TMK m. 605/2): Ölüm tarihinde miras bırakanın ödemeden aciz olduğu (borca batık olduğu) açıkça belli veya resmen tespit edilmişse, miras yasal olarak reddedilmiş sayılır. Bu durumda 3 aylık süre sınırı uygulanmaz, borçlulara karşı her zaman ileri sürülebilir.
Reddi Miras Nasıl Yapılır? Yasal Şartları Nelerdir?
Mirasçıların mirası kendi iradeleriyle reddedebilmeleri (gerçek ret) için kanunun aradığı şartlar şunlardır:
1. 3 Aylık Hak Düşürücü Süreye Uymak
Reddi mirasın en kritik şartı süresidir. Mirasın reddi beyanı, 3 ay içinde yapılmalıdır.
- Yasal Mirasçılar İçin: Bu süre, mirasçıların ölüm haberini aldıkları (muris ile ilişkileri yoksa öğrendikleri) tarihten itibaren başlar.
- Atanmış Mirasçılar İçin: Vasiyetnamenin kendilerine resmi olarak tebliğ edildiği tarihten itibaren başlar.
- Bu süre hak düşürücü süredir; uzatılamaz ve kaçırılması durumunda miras kayıtsız şartsız kabul edilmiş sayılır.
2. Yetkili Mahkemeye Başvurmak
Mirasın reddi beyanı, miras bırakanın son yerleşim yerindeki Sulh Hukuk Mahkemesi'ne yazılı veya sözlü beyanla yapılır. Bakırköy sınırlarında ikamet edip vefat eden bir kişinin mirasçıları, başvurularını Bakırköy miras davaları yetki alanı kapsamında Bakırköy Sulh Hukuk Mahkemesi'ne yapmalıdır.
3. Beyanın Şartsız ve Kayıtsız Olması
Reddi miras beyanı "Borçları reddediyorum, evleri kabul ediyorum" şeklinde kısmi veya "Şu şartla reddediyorum" şeklinde koşullu olamaz. Miras ya tamamen kabul edilir ya da tamamen reddedilir.
Mirası Kabul Anlamına Gelen Davranışlardan Kaçının:
3 aylık süre içinde mirasçı, tereke işlerine gereğinden fazla karışır, miras kalan araçları kullanır, bankadaki parayı çeker veya veraset ilamı alıp üzerine tescil işlemleri yaparsa, mirası örtülü olarak kabul etmiş sayılır. Bu durumda 3 aylık süre dolmamış olsa bile artık reddi miras hakkını kaybeder.
Reddi Mirasın Hukuki Sonuçları Nelerdir?
Mirası reddeden mirasçı, sanki miras bırakandan önce vefat etmiş gibi değerlendirilir.
- Miras Payının Altsoya Geçmesi: En çok karıştırılan konulardan biri budur. Örneğin bir baba vefat ettiğinde, oğlu mirası reddederse miras payı yok olmaz; oğlun kendi çocuklarına (torunlara) geçer. Torunların da borçtan kurtulması için onların da reddi miras yapması (veya velisi tarafından yapılması) gerekir.
- En Yakın Mirasçıların Tamamı Reddederse: Eğer en yakın yasal mirasçıların (örneğin ölen kişinin eşi ve tüm çocuklarının) tamamı mirası reddederse, miras Sulh Hukuk Mahkemesi tarafından tasfiye edilir. Tasfiye sonucunda borçlar ödenir, geriye para kalırsa reddeden mirasçılara paylaştırılır.
Örnek Reddi Miras Dilekçesi Şablonu
Aşağıda, reddi miras talebiyle Sulh Hukuk Mahkemesi'ne sunulacak örnek başvuru dilekçesi yer almaktadır:
BAKIRKÖY NÖBETÇİ SULH HUKUK MAHKEMESİ HAKİMLİĞİ'NE
DAVACI (Mirasçı): [Adınız Soyadınız] - (T.C. Kimlik No: ...)
ADRES: [Adresiniz]
VEKİLİ: [Avukat Adı Soyadı] - [Adresi] (Varsa)
DAVALI: Hasımsız (Karşı taraf yoktur)
KONU: Mirasın kayıtsız ve şartsız reddi (Reddi Miras) talebimizden ibarettir.
AÇIKLAMALAR:
- Miras bırakan muris [Ölen Yakının Adı Soyadı] (T.C. No: ...), .../.../... tarihinde vefat etmiştir. Murisin son yerleşim yeri adresi Bakırköy / İstanbul'dur.
- Murisin vefatı üzerine geriye mirasçı olarak davacı şahsım kalmıştır. Murisin ölümüne ilişkin nüfus kayıtları ekte sunulmuştur.
- Türk Medeni Kanunu'nun 605/1. maddesi uyarınca, muris [Ölen Yakının Adı]'nın vefatı ile şahsıma intikal eden mirası (terekeyi) herhangi bir kayıt ve şart olmaksızın reddediyorum.
- Mirasın reddine ilişkin yasal 3 aylık süre içerisinde mahkemenize başvurmuş bulunmaktayım.
- Açıkladığım nedenlerle, mirasın reddi beyanımın mahkemenizce tesciline ve tarafıma reddi miras belgesi (kararı) verilmesine karar verilmesini saygılarımla talep ederim.
EKLER:
- Ölüm Belgesi ve Nüfus Kayıt Örneği
- Veraset İlamı (Varsa)
- Vekaletname (Avukat vasıtasıyla açılıyorsa)
DAVACI VEKİLİ
[Avukat Adı Soyadı]
[İmza]
Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
1. Reddi miras yapan kişi babasının ölüm aylığını (yetim maaşını) alabilir mi?
Evet. Reddi miras yapmak, sosyal güvenlik haklarından yararlanmaya engel değildir. Mirası reddeden çocuk veya sağ kalan eş, vefat eden murisin SGK üzerinden bağlanan ölüm aylığını (dul/yetim maaşını) almaya devam edebilir. Çünkü bu hak terekeye dahil bir mal varlığı değil, yasal bir sosyal haktır.
2. Kardeşlerden biri reddi miras yaparsa diğer kardeşlerin borç sorumluluğu artar mı?
Hayır. Kardeşlerden birinin mirası reddetmesi, diğer kardeşlerin borç sorumluluğunu artırmaz. Ancak mirası kabul eden diğer kardeşler, murisin tüm borçlarından kendi kişisel mal varlıklarıyla müteselsilen sorumlu olmaya devam ederler.
3. 3 aylık yasal süreyi kaçırdım, borçlardan kurtulma şansım var mı?
Evet, ancak bu durumda "Mirasın Hükmen Reddi" davası açılması gerekir. Eğer murisin vefat ettiği tarihte borçları, mal varlığından katbekat fazla ise ve borca batık olduğu resmi olarak (icra takipleri, banka borçları ile) kanıtlanabiliyorsa, 3 aylık süre geçse dahi Asliye Hukuk Mahkemesi'nde açılacak dava ile mirasın hükmen reddi tespiti istenebilir.
4. Reddi miras yapan kişi sigorta tazminatını (hayat sigortasını) alabilir mi?
Hayır/Evet durumuna göre değişir. Eğer muris hayat sigortası yaptırırken lehtar (hak sahibi) olarak doğrudan sizin isminizi yazmışsa, bu para terekeye dahil sayılmaz ve reddi miras yapsanız bile sigorta tazminatını alabilirsiniz. Ancak lehtar belirtilmemiş ve para "mirasçılara" kalmışsa, reddi miras yapan kişi bu tazminatı alamaz.
5. Çocuklar için reddi miras nasıl yapılır?
Reşit olmayan (18 yaşından küçük) çocukların velayet sahibi anne ve babası, çocukları adına Sulh Hukuk Mahkemesi'ne başvurarak reddi miras talebinde bulunmalıdır. Çocukların haklarını korumak adına anne veya babanın kendi reddinden sonra çocuklarınkini de yapması yasal bir gerekliliktir.
6. Reddi miras kararı çıktıktan sonra iptal edilebilir mi?
Mirasın reddi beyanı mahkeme kütüğüne tescil edildikten sonra tek taraflı olarak geri alınamaz veya iptal edilemez. Ancak hile, tehdit veya aldatma altında bu kararın verildiği kanıtlanırsa genel hükümlere göre iptal davası açılabilir.
Sonuç ve Avukat Desteğinin Önemi
Reddi miras, borçlu bir mirasla karşı karşıya kalan kişilerin geleceğini kurtaran çok önemli bir yasal zırhtır. Ancak bu hakkın kullanılmasında 3 aylık sürenin kaçırılmaması, mirasın kabulü anlamına gelecek en ufak bir işlemden (fatura ödemek, murisin aracını satmak vb.) kaçınılması hayati derecede önemlidir. Usuli hatalar, haklıyken milyonlarca liralık borçla baş başa kalınmasına neden olabilir. Bu nedenle sürecin başından itibaren uzman bir hukukçu ile hareket edilmesi tavsiye edilir. Bakırköy Adliyesi yakınındaki Bakırköy Hukuk Büromuz bünyesinde, reddi miras davalarının açılması, tescili, borçlulara karşı hükmen reddin savunulması süreçlerinde uzman Bakırköy miras avukatı kadromuzla profesyonel avukatlık hizmeti vermekteyiz.
Bu konuyla ilgili olarak Miras Hukukunda Saklı Pay Nedir ve Nasıl Korunur 2026, Miras Davalarında Zamanaşımı ve Hak Düşürücü Süreler 2026 başlıklı yazılarımızı inceleyebilir, Miras Hukuku alanındaki diğer hizmetlerimiz hakkında bilgi alabilir, ofisimizle iletişime geçebilirsiniz.
Av. Mete Çelik — İstanbul Barosu Sicil No: 76236




Soru ve yorumlar
Yorumlar, moderasyon onayından sonra yayımlanır.
Henüz yayımlanmış yorum bulunmuyor.