Reddi Miras Nasıl Yapılır? Süresi ve Şartları 2026

Bir yakının ölümü, geride yalnızca mal değil borç da bırakabilir. Türk hukukunda mirasçı, borçlardan kişisel malvarlığıyla sorumlu olmak istemiyorsa mirası reddedebilir. Ancak reddin geçerli olması sıkı süre ve şekil kurallarına bağlıdır; süre kaçırılırsa mirasçı borçlardan sorumlu hâle gelebilir. Bu yazıda reddi mirasın nasıl yapıldığını, üç aylık sürenin başlangıcını, borca batık terekede "hükmen ret" imkânını, sonuçlarını ve dilekçe şablonunu güncel Yargıtay kararları ışığında açıklıyoruz.

Reddi miras (mirasın reddi) nedir?

Mirasın reddi, yasal veya atanmış mirasçının, miras bırakanın terekesini (aktif ve pasifiyle birlikte) kabul etmeyerek mirasçılık sıfatının kendisi bakımından doğmamasını sağlayan tek taraflı bir irade beyanıdır. Reddeden mirasçı, terekenin borçlarından kişisel malvarlığıyla sorumlu olmaktan kurtulur; ancak terekenin aktifinden de pay alamaz. Ret, kayıtsız ve şartsız olmalıdır.

Reddi miras nasıl yapılır? Yasal şartları

Gerçek (iradi) ret, mirasçının sulh hukuk mahkemesine sözlü veya yazılı beyanla başvurmasıyla yapılır (TMK m.609). Süre kural olarak üç aydır (TMK m.606) ve şu andan itibaren işler: yasal mirasçılar için mirasbırakanın ölümünü ve mirasçı olduklarını öğrendikleri, vasiyetname ile atanmış mirasçılar için ise atanmalarının kendilerine bildirildiği tarih. Süre içinde ret beyanı verilmezse mirasçı mirası kayıtsız şartsız kazanmış sayılır. Ayrıca mirası kabul ettiğini gösteren davranışlarda bulunan (terekeye el koyan, mallarını sahiplenen) mirasçının ret hakkı düşer (TMK m.610).

Reddi miras süresi ne zaman başlar ve ne kadar sürer?

Reddi miras süresi kural olarak üç aydır; ancak bu süre her dosyada yalnız ölüm tarihine bakılarak hesaplanmaz. Yasal mirasçı bakımından miras bırakanın ölümünün ve mirasçılık sıfatının öğrenildiği tarih, atanmış mirasçı bakımından ise atamanın kendisine bildirildiği tarih önem taşır. Bu nedenle süre hesabında ölüm belgesi, nüfus kayıtları, vasiyetnamenin açılması veya bildirimi ve mirasçılık belgesi birlikte incelenmelidir.

Mirasçının tereke mallarını sahiplenmesi, olağan yönetim sınırını aşan işlemler yapması veya mirası kabul ettiğini gösteren davranışlarda bulunması ret hakkını etkileyebilir. Buna karşılık terekenin ölüm tarihinde açıkça borca batık olduğunun anlaşılması hâlinde gerçek ret ile mirasın hükmen reddi aynı yol değildir. Süreli ret başvurusu ile hükmen ret değerlendirmesi birbirine karıştırılmadan dosyanın niteliğine göre ele alınmalıdır.

Başvuru hazırlığında en erken muhtemel başlangıç tarihi esas alınmalı ve son gün beklenmemelidir. Somut olayda süre başlangıcı veya terekeye müdahale konusunda tereddüt varsa belgeler dosya bütünlüğü içinde değerlendirilmelidir.

Borca batık terekede: mirasın hükmen reddi (TMK m.605/2)

Terekenin borca batık (pasifi aktifinden fazla) olduğu açıkça belliyse, mirasçıların ayrıca üç aylık süre içinde beyanda bulunmasına gerek kalmadan miras reddedilmiş sayılır; bu durum "mirasın hükmen reddi" tespiti davasıyla ileri sürülür (TMK m.605/2). Yargıtay 14. Hukuk Dairesi, bu davada terekenin açıkça borca batık olup olmadığının tereddüde yer vermeyecek şekilde araştırılması gerektiğini; kural olarak icra takibi sonunda aciz vesikası düzenlenmişse terekenin borca batık kabul edileceğini, aksi hâlde miras bırakanın malvarlığının araştırılacağını belirtmiştir (Yargıtay 14. HD, E.2019/951 K.2020/460; aynı yönde E.2016/14860 K.2020/5039). Hükmen ret, alacaklıların açtığı takiplere karşı önemli bir savunmadır ve süreye bağlı olmaksızın her zaman ileri sürülebilir.

İki yol, iki mantık: Süreli (iradi) ret, borçların belirsiz olduğu terekede tercih edilir; hükmen ret ise terekenin açıkça borca batık olduğu hâllerde, alacaklı takibine karşı ileri sürülür.

Reddi mirasın hukuki sonuçları

• Reddeden mirasçı, mirasçılık sıfatını hiç kazanmamış gibi işlem görür; onun payı diğer mirasçılara/altsoya geçer.

• En yakın mirasçıların tamamı reddederse tereke sulh mahkemesince iflas hükümlerine göre tasfiye edilir.

• Reddeden, terekenin borçlarından kişisel malvarlığıyla sorumlu olmaz.

• Küçüklerin ve kısıtlıların reddinde vesayet/mahkeme kuralları ayrıca gözetilir.

Örnek reddi miras dilekçesi şablonu

… SULH HUKUK MAHKEMESİ HÂKİMLİĞİNE

DAVACI/BEYANDA BULUNAN: [Ad Soyad, TC, adres]
KONU: Miras bırakan …'dan (ölüm tarihi …/…/…) kalan mirasın TMK m.605 vd. uyarınca reddi beyanıdır.

AÇIKLAMALAR: Miras bırakan …'ın …/…/… tarihinde vefatıyla açılan mirası, yasal mirasçısı sıfatıyla süresi içinde ve kayıtsız şartsız REDDEDİYORUM. Terekeye ilişkin herhangi bir sahiplenme işlemim bulunmamaktadır.

SONUÇ VE İSTEM: Mirası reddettiğime dair beyanımın tespit ve tescili ile nüfusa/gerekli yerlere bildirilmesine karar verilmesini talep ederim. …/…/…
Beyanda bulunan [Ad Soyad – imza]
Ek: Nüfus kayıt örneği, mirasçılık belgesi (varsa)

Reddi miras dilekçesinde kişiselleştirilecek alanlar ve ekler

Örnek reddi miras dilekçesi aynen kopyalanmamalıdır. Miras bırakanın kimlik ve ölüm bilgileri, başvuranın mirasçılık sıfatı, öğrenme tarihi, terekeye ilişkin işlem bulunup bulunmadığı ve talebin gerçek ret mi yoksa ayrı bir hükmen ret değerlendirmesi mi gerektirdiği açıkça belirtilmelidir.

• Miras bırakanın ve başvuranın kimlik bilgileri

• Ölüm tarihi ile mirasçılığın öğrenildiği tarihi gösteren kayıtlar

• Mirasçılık belgesi veya temin sürecine ilişkin açıklama

• Varsa vasiyetnamenin açılması ve bildirim evrakı

• Tereke üzerinde sahiplenme işlemi bulunmadığına ilişkin somut açıklama

• Talep sonucunun kayıtsız ve şartsız ret iradesini açıkça göstermesi

Gerçek ret ile hükmen ret karşılaştırması

Reddi mirası engelleyen davranışlar

TMK m.610/2'ye göre ret süresi dolmadan şu davranışlardan birini gösteren mirasçı mirası reddedemez:

• Mirasçı olarak tereke işlemlerine karışmak,
• Terekenin olağan yönetimi veya mirasbırakanın işlerinin yürütülmesi için gerekli olanın dışında işler yapmak (örneğin tereke malını satmak),
• Tereke mallarını gizlemek,
• Tereke mallarını kendisine maletmek (örneğin mirasbırakanın aracını kendi adına tescil ettirmek).

Buna karşılık zamanaşımını veya hak düşürücü süreyi durdurmak için dava açmak ya da icra takibi yapmak ret hakkını ortadan kaldırmaz (TMK m.610/3). Cenaze masraflarının ödenmesi gibi olağan işler de sahiplenme sayılmaz.

Ret beyanında bulunması gerekenler

• Mirasbırakanın kimlik bilgileri, ölüm tarihi ve son yerleşim yeri (mirasın açıldığı yerin sulh mahkemesi yetkilidir).
• Ölümün ve mirasçılığın öğrenildiği tarih; 3 aylık sürenin hesabı için.
• Reddin kayıtsız ve şartsız olduğunun açıkça belirtilmesi (TMK m.609/2).
• Nüfus kaydı ve varsa veraset ilamı.
• Borca batıklık iddiası varsa bunu gösteren icra dosyaları ve banka yazıları (hükmen ret için).

Sık yapılan hatalar

• Tereke mallarını sahiplenip sonra ret beyanı vermek.

• Üç aylık süreyi ölüm tarihinden otomatik hesaplamak.

• Altsoy ve diğer mirasçılar üzerindeki sonucu gözden kaçırmak.

Miras Hukuku konu haritası

Bu alandaki diğer rehberlerimiz ve araçlarımız:

• Miras Davalarında Zamanaşımı ve Hak Düşürücü Süreler 2026
• Miras Hukukunda Saklı Pay Nedir ve Nasıl Korunur 2026
• Miras Kalan Ev Ecrimisil İhbarname Örneği ve Ortakların Hakları
• Miras Ortaklığına Temsilci Atanması Talep Dilekçesi Örneği ve Şartları
• Veraset İlamı Nedir ve Nasıl Alınır Mirasçılık Belgesi 2026
• Miras payı hesaplama aracı

Dosyanıza özel değerlendirme için Miras Hukuku hizmeti sayfamızı inceleyebilirsiniz.

İlgili rehberler ve hizmetler

Süre ayrıntıları için miras davalarında zamanaşımı; miras ortaklığının yönetimi için miras ortaklığına temsilci atanması yazımıza bakabilirsiniz. Dosyanıza özel değerlendirme için Miras Hukuku hizmeti ile Bakırköy miras avukatı sayfalarımızı inceleyebilirsiniz. Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; süre ve şartlar somut olaya göre değerlendirilmelidir.

Bu süreçte yüz yüze görüşme için Yeşilköy avukat sayfamız üzerinden bize ulaşabilirsiniz.

Terekenin bulunduğu yer Bakırköy ve çevresiyse Bakırköy miras avukatı sayfamızı inceleyebilirsiniz.

Ret beyanında bulunurken mirasçı sıfatınızın resmî bir belgeyle ortaya konması gerekebilir; veraset ilamı nedir ve nasıl alınır yazımızda noterden ve sulh hukuk mahkemesinden mirasçılık belgesi alma yollarını ayrıntılı ele aldık.