İBAN Kiralama Suç Mudur? Cezası, Yargıtay Kararları ve Savunma Yolları (2026)

"Komisyon karşılığı hesabını bir süreliğine kullandır" mesajı ya da bir tanıdığın "kartın bende dursun, sadece birkaç havale alacağım" ricası, uygulamada çoğu zaman nitelikli dolandırıcılık soruşturmasıyla sonuçlanmaktadır. Bu alandaki hukuki tablo 2025 ve 2026'da iki önemli değişiklikle netleşti: bankalara hesabı doğrudan askıya alma yetkisi veren CMK m.128/A ve yalnızca hesap bilgisi vermekle sınırlı iştirak için ceza indirimi getiren TCK m.158/4. Bu yazıda hesap kullandırma fiilinin hangi suçları doğurduğunu, güncel mevzuatı, görevli mahkemeyi ve savunmada dayanılan ölçütleri ele alıyoruz.

İBAN Kiralama Nedir?

Uygulamada İBAN kiralama veya hesap kiralama denilen fiil; kişinin kendi adına açılmış banka hesabını, internet bankacılığı bilgilerini, banka kartını ya da yalnızca IBAN numarasını bir menfaat karşılığında veya hatır ilişkisine dayanarak başkasının kullanımına sunmasıdır. Fiile "kiralama", "ödünç verme" veya "aracılık" denmesi hukuki sonucu değiştirmez; değerlendirme, hesabın hangi suçun işlenmesinde kullanıldığına ve hesap sahibinin bunu bilip bilmediğine göre yapılır.

İBAN Kiralama Suç Mudur? 2026'daki Yasal Değişiklik

5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nda "İBAN kiralama" adıyla müstakil bir suç tipi yoktur. Buna karşılık fiil, kullanıldığı suça iştirak kapsamında cezalandırılır ve 16/7/2026 tarihli 7589 sayılı Kanun'un 13. maddesiyle TCK m.158'e eklenen dördüncü fıkra (Resmî Gazete: 31/7/2026) doğrudan bu fiil tipini düzenlemiştir.

Yeni m.158/4 şu içeriktedir: dolandırıcılık (m.157) ve nitelikli dolandırıcılık (m.158) suçlarına iştirakin, kendisine veya başkasına haksız menfaat sağlamak amacıyla banka veya kredi kartı gibi ödeme araçlarını ya da banka, aracı kurum, ödeme hizmeti sağlayıcıları veya kripto varlık hizmet sağlayıcıları nezdinde bulunan hesabın kullanılmasını sağlayan zorunlu bilgileri veya araçları başkasına vermek fiiliyle sınırlı olması hâlinde verilecek ceza yarı oranında indirilir.

Bu düzenleme, hesabını verenle dolandırıcılığı bizzat kuran kişi arasındaki ceza farkını kanun düzeyinde kurmuştur. Ancak indirimin uygulanması için katkının gerçekten yalnızca bilgi veya araç vermekle sınırlı kalması gerekir. Hesaba gelen parayı çekip teslim etmek, başka hesaplara aktarmak veya mağdurla iletişime geçmek gibi ek fiiller varsa, iştirak "sınırlı" olmaktan çıkar ve indirim gündeme gelmez.

Hangi Suçlar Gündeme Gelir?

Nitelikli dolandırıcılık (TCK m.158/1-f)

Bu dosyalarda en sık karşılaşılan suçlamadır. TCK m.158/1-f, bilişim sistemlerinin, banka veya kredi kurumlarının araç olarak kullanılması suretiyle dolandırıcılığı nitelikli hâl saymıştır. Fıkranın cezası üç yıldan on yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezasıdır. Maddenin son cümlesi (3/4/2013 tarihli 6456 sayılı Kanun m.40 ile değişik) uyarınca (e), (f), (j), (k) ve (l) bentlerinde hapis cezasının alt sınırı dört yıldan, adli para cezasının miktarı suçtan elde edilen menfaatin iki katından az olamaz. Dolayısıyla dört yıllık alt sınır bir uygulama eğilimi değil, doğrudan kanun hükmüdür.

Suç gelirlerinin aklanması (TCK m.282)

Hesaba gelen paranın, alt sınırı altı ay veya daha fazla hapis cezasını gerektiren bir suçtan elde edildiği biliniyorsa aklama suçu gündeme gelebilir. Bu suçun cezası üç yıldan yedi yıla kadar hapis ve yirmi bin güne kadar adli para cezasıdır.

Hesabın başkasına kullandırılmasının bildirilmemesi (5549 s.K. m.15)

5549 sayılı Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Hakkında Kanun'un 15. maddesi, kendi adına yapılmış bir işlemin başkası hesabına yapıldığının yükümlüye bildirilmemesini ayrı bir suç saymıştır.

Suç örgütüne yardım (TCK m.220/7)

Hesabın organize bir yapı tarafından süreklilik gösterecek şekilde kullanılması hâlinde, kişi örgüt üyesi olmasa dahi örgüte yardım etmekten sorumluluğu tartışılabilir.

Suç Tipleri ve Yaptırımlar

Görevli Mahkeme Hangisidir?

Uygulamada sıkça "bu davalar ağır ceza mahkemesinde görülür" denmektedir; bu doğru değildir. 5235 sayılı Kanun'un 12. maddesi ağır ceza mahkemesinin görevini; yağma, irtikâp, resmî belgede sahtecilik (TCK m.204/2), hileli iflas ile TCK'nın İkinci Kitap Dördüncü Kısmının Dört, Beş, Altı ve Yedinci Bölümündeki suçlar, Terörle Mücadele Kanunu kapsamındaki suçlar ve ağırlaştırılmış müebbet, müebbet veya on yıldan fazla hapis cezasını gerektiren suçlar olarak belirlemiştir.

Nitelikli dolandırıcılık bu sayılanlar arasında yer almaz ve cezasının üst sınırı on yıldır; "on yıldan fazla" değildir. Üstelik aynı Kanun'un 14. maddesi, mahkemenin görevi belirlenirken ağırlaştırıcı veya hafifletici nedenlerin gözetilmeyeceğini, kanunda yer alan cezanın üst sınırının esas alınacağını açıkça düzenler. Bu nedenle TCK m.158 kapsamındaki İBAN kiralama dosyaları kural olarak asliye ceza mahkemesinde görülür.

Müşterek Fail mi, Yardım Eden mi?

Savunmanın belirleyici konusu, hesap sahibinin suça katılım derecesidir. TCK m.37 suçu birlikte işleyeni müşterek fail, m.39 ise suçun işlenmesine destek olanı yardım eden sayar. Yardım eden hakkında m.39 uyarınca ceza yarısına indirilir. 2026'da eklenen m.158/4 ise bu ayrımın yanında, katkının niteliğine bağlı ayrı bir indirim sebebi getirmiştir.

• Müşterek faillik yönünde değerlendirilen unsurlar: düzenli komisyon alınması, paranın çekilip elden teslim edilmesi, başka hesaplara aktarılması, organizasyonla süreklilik gösteren yazışmalar.
• Sınırlı katkı yönünde değerlendirilen unsurlar: hesabın tek seferlik kullanılması, hiçbir menfaat elde edilmemesi, yalnızca bilgi veya kartın verilmiş olması, olayın fark edilmesinin ardından bankaya ve savcılığa başvurulması.

Bu ayrımda dijital yazışmaların korunması belirleyici olabilir; delilin nasıl saklanacağı ve sunulacağı konusunu dijital delil yazımızda ele aldık.

Hesap Blokesi: CMK m.128/A ve 48 Saat Kuralı

Hesabın dondurulması konusundaki hukuki çerçeve 24/12/2025 tarihli 7571 sayılı Kanun'un 22. maddesiyle CMK'ya eklenen 128/A maddesiyle değişmiştir. Maddeye göre nitelikli hırsızlık (TCK m.142/2-e), nitelikli dolandırıcılık (TCK m.158/1-f ve l) ve banka veya kredi kartlarının kötüye kullanılması (TCK m.245) suçlarının işlendiğine dair makul şüphe bulunması hâlinde, suçta kullanılan hesabın kırk sekiz saate kadar askıya alınmasına ilgili banka, ödeme hizmeti sağlayıcısı veya kripto varlık hizmet sağlayıcısı tarafından karar verilebilir. Yani ilk blokaj için savcılık kararı şart değildir.

Madde, hesap sahibi bakımından somut bir yol da gösterir:

• Askıya alma işlemi ve hesap hareketleri, tüm bilgi ve belgelerle birlikte derhal Cumhuriyet başsavcılığına bildirilir; işlem ayrıca hesap sahibine de bildirilir.
• Hesap sahibi, askıya alma işleminin kaldırılması için Cumhuriyet başsavcılığına başvurabilir; savcı başvuru hakkında yirmi dört saat içinde karar verir.
• Askıya alma süresi içinde menfaate hâkim kararıyla, gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde savcının yazılı emriyle el konulabilir. Hâkim kararı olmaksızın yapılan elkoyma yirmi dört saat içinde hâkim onayına sunulur; hâkim kararını elkoymadan itibaren kırk sekiz saat içinde açıklar, aksi hâlde elkoyma kendiliğinden kalkar.

Bu süreler kısa olduğundan, blokaj bildirimi geldiğinde savcılığa başvuru için beklenmemesi gerekir. Konuyla bağlantılı olarak internet dolandırıcılığında banka ve savcılık başvurusu ve yasa dışı bahis cezası ve MASAK blokesi yazılarımıza bakabilirsiniz.

Etkin Pişmanlık Uygulanır mı?

TCK m.168, dolandırıcılık suçunu da kapsar. Buna göre suç tamamlandıktan sonra fakat kovuşturma başlamadan önce mağdurun zararının aynen geri verme veya tazmin suretiyle tamamen giderilmesi hâlinde verilecek cezanın üçte ikisine kadarı; etkin pişmanlık kovuşturma başladıktan sonra ve hüküm verilmeden önce gösterilirse yarısına kadarı indirilir. Kısmen geri verme veya tazmin hâlinde ayrıca mağdurun rızası aranır (m.168/4).

Burada dosyaya özgü bir tercih sorunu doğar: kastının bulunmadığını savunan bir sanığın zararı ödemesi, bazı dosyalarda aleyhe yorumlanabilmektedir. Zarar ödemesi yapılarak indirimden yararlanma ile beraat savunmasını sürdürme arasındaki tercih, dosyadaki delil durumuna göre ceza hukuku alanında çalışan bir avukatla birlikte değerlendirilmelidir.

Hesabınızın Kullanıldığını Fark Ederseniz

1. Bankaya bildirin. Hesabın işlemlere kapatılmasını talep edin ve şüpheli işlemler için kayıt oluşturun.
2. Yazışmaları saklayın. Teklifi yapan kişiyle mesajlaşmaları, arama kayıtlarını ve dekontları silmeyin; cihazı sıfırlamayın.
3. Savcılığa başvurun. Hesabınıza iradeniz dışında para giriş çıkışı olduğunu belirterek suç duyurusunda bulunun. Blokaj varsa CMK m.128/A kapsamındaki kaldırma başvurusunu da yapın.
4. Parayı çekmeyin veya aktarmayın. Hesaba gelen parayı çekip teslim etmek, m.158/4'teki "sınırlı katkı" değerlendirmesini ortadan kaldırabilir.
5. İfade öncesi hazırlık yapın. Şüphelinin ifade ve sorgudaki hakları CMK m.147'de düzenlenmiştir; süreç sonrası kanun yolları için istinaf ve temyiz süreci yazımıza bakabilirsiniz.

İBAN kiralama dosyalarında sonucu belirleyen konu, hesap sahibinin katkısının niteliği ve kastının somut delillerle ortaya konup konulamadığıdır. Büromuz ceza hukuku alanında, Bakırköy ceza avukatı olarak soruşturma ve kovuşturma aşamalarında hukuki destek vermektedir. İletişim sayfamızdan randevu oluşturabilirsiniz.

Yasal uyarı: Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır ve hukuki danışmanlık niteliği taşımaz. Her dosya; hesabın kullanım biçimi, elde edilen menfaat, yazışma kayıtları ve kast unsuru bakımından farklılık gösterir. Somut bir dosya için avukata danışılması yerinde olur.

Av. Mete Çelik — İstanbul Barosu Sicil No: 76236