Yabancılar Hukuku

Yabancılar hukuku başvurularında kişinin Türkiye'ye giriş tarihi, mevcut vize veya izin durumu, tebligat ve başvurunun amacı birlikte değerlendirilir. Pasaport süresi, adres, belge tercümesi ve yabancı ülkeden alınan evrakın geçerliliği başvuruyu doğrudan etkileyebilir.

Yabancılar hukuku hizmet kapsamı

İkamet ve çalışma izni, sınır dışı ve idari gözetim, tahdit kodu, uluslararası koruma, vatandaşlık, yabancıların evlenmesi, banka ve şirket işlemleri ile yabancı mahkeme kararlarının tanınması ve tenfizi bu kapsamda incelenir.

İlk incelemede gerekli bilgi ve belgeler

• Pasaport, vize, giriş-çıkış kayıtları ve mevcut ikamet veya çalışma izni

• Göç İdaresi, konsolosluk, Bakanlık veya diğer makam karar ve tebligatları

• Adres, sağlık sigortası, gelir, iş veya eğitim belgeleri

• Doğum, evlilik, sabıka ve nüfus belgeleri ile apostil ve tercümeleri

• Yabancı mahkeme kararı, kesinleşme ve tebligat belgeleri

Karar noktaları ve süre riskleri

1. Mevcut statü: Giriş, vize, izin ve yasal kalış durumu güncel kayıtlarla belirlenir.

2. Başvuru amacı: İkamet, çalışma, aile, eğitim, koruma, vatandaşlık veya yargı kararı ayrıştırılır.

3. Belge geçerliliği: Apostil, konsolosluk onayı, yeminli tercüme ve güncellik şartları kontrol edilir.

4. İdari karar: Ret, iptal, sınır dışı veya gözetim kararının tebliği ile özel itiraz ve dava süresi belirlenir.

5. Yabancı karar: Tanıma veya tenfiz için kesinleşme, savunma hakkı ve kamu düzeni koşulları incelenir.

Yabancılar işlemlerinde süreler karar ve başvuru türüne göre farklılaşır. Randevu almak, eksik belge sunmak veya kurumdan cevap beklemek her durumda yasal kalış ve dava süresini korumaz.

Sık yapılan hatalar

• Pasaport ve mevcut izin süresini başvuru takviminden ayrı değerlendirmek

• Apostil, tercüme veya belge geçerlilik süresini son aşamaya bırakmak

• Ret veya sınır dışı kararının tebliğ belgesini saklamamak

• Çalışma izni ile ikamet izninin sonuçlarını aynı kabul etmek

• Yabancı mahkeme kararının Türkiye'de kendiliğinden hüküm doğuracağını varsaymak

Sınır dışı etme kararına itiraz: yedi gün

Yabancılar hukukunda en dar süre sınır dışı etme kararına itirazdır. 6458 sayılı Kanun'un 53. maddesinin üçüncü fıkrası 21/11/2024 tarihli ve 7533 sayılı Kanun'la değiştirilmiştir. Yürürlükteki metne göre yabancı, yasal temsilcisi ya da avukatı, sınır dışı etme kararına karşı kararın tebliğinden itibaren yedi gün içinde idare mahkemesine başvurabilir. Mahkemeye başvuran kişi, başvurusunu sınır dışı etme kararını veren makama da bildirir.

Sürecin üç özelliği pratikte belirleyicidir. Birincisi, başvurular dosyanın tekemmülünden itibaren on beş gün içinde sonuçlandırılır ve mahkemenin bu konuda verdiği karar kesindir. İkincisi, duruşma yapılması mahkemenin takdirindedir; dolayısıyla dilekçe ve ekleri tek anlatım fırsatı olabilir. Üçüncüsü ve en önemlisi: yabancının rızası saklı kalmak kaydıyla, dava açma süresi içinde veya yargı yoluna başvurulmuşsa yargılama sonuçlanıncaya kadar yabancı sınır dışı edilmez. Bu koruma ancak süresinde başvurulmuşsa doğar; yedi günlük süre kaçırıldığında geri alınamaz.

Karar, gerekçeleriyle birlikte yabancıya, yasal temsilcisine ya da avukatına tebliğ edilir. Yabancı bir avukatla temsil edilmiyorsa kararın sonucu, itiraz usulleri ve süreleri hakkında bilgilendirilmesi gerekir; bu bilgilendirmenin yapılıp yapılmadığı dosyadan kontrol edilmelidir.

Resmî dayanaklar

• 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu

• 5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu

• 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun

Resmî kaynak kontrolü: Mevzuat bağlantıları 20 Temmuz 2026 tarihinde kontrol edilmiştir. Kişinin vatandaşlığı, giriş ve tebliğ tarihi ile başvuru türü somut dosyada ayrıca incelenir.

İlgili içerikler

• Yabancı çalışma izni şartları

• Yabancıların Türkiye'de evlenmesi

• Yabancı boşanma kararının tanınması ve tenfizi

• Yabancıların banka hesabı açması

Yabancı mahkeme boşanma kararlarında aile hukuku, çalışma izni bağlantısında iş hukuku ile birlikte inceleme yapılabilir.