Deport, bir yabancının valilik kararıyla Türkiye'den sınır dışı edilmesi demektir; kanundaki adı 'sınır dışı etme'dir. Karara karşı tebliğden itibaren yedi gün içinde idare mahkemesinde dava açılabilir ve dava süresince yabancı, rızası olmadıkça sınır dışı edilmez (6458 s.K. m.53).
Deport, İngilizce "deportation" kelimesinden gelir ve Türkçede yabancının ülkeden çıkarılması anlamında kullanılır. 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu (YUKK) bu işlemi sınır dışı etme olarak adlandırır ve m.52-60'ta düzenler.
Deport ne demek?
Türkiye'de bulunan bir yabancının, valilik kararıyla menşe ülkesine, transit gideceği ülkeye veya üçüncü bir ülkeye gönderilmesidir (YUKK m.52). Karar Göç İdaresi Başkanlığının talimatıyla veya resen valilikçe alınır ve gerekçesiyle birlikte yabancıya, yasal temsilcisine ya da avukatına tebliğ edilir (m.53).
"Yabancı veya yasal temsilcisi ya da avukatı, sınır dışı etme kararına karşı, kararın tebliğinden itibaren yedi gün içinde idare mahkemesine başvurabilir." — YUKK m.53/3
Hangi durumlarda deport kararı alınır?
- Vize veya vize muafiyeti süresini on günden fazla aşanlar, ikamet izni iptal edilenler veya süresini kabul edilebilir gerekçe olmadan on günden fazla ihlal edenler,
- Çalışma izni olmadan çalıştığı tespit edilenler,
- Giriş, vize ve ikamet işlemlerinde sahte belge veya gerçek dışı bilgi kullananlar,
- Kamu düzeni, kamu güvenliği veya kamu sağlığı açısından tehdit oluşturduğu değerlendirilenler,
- Türkiye'ye yasal giriş veya çıkış kurallarını ihlal edenler ve m.54'te sayılan diğer yabancılar.
Deport kararına itiraz
| İşlem | Nereye? | Süre |
|---|---|---|
| Sınır dışı etme kararı | İdare mahkemesi | Tebliğden itibaren 7 gün; mahkeme dosya tamamlandıktan sonra 15 gün içinde karar verir ve karar kesindir |
| İdari gözetim kararı | Sulh ceza hâkimliği | Süre sınırı yok; hâkim 5 gün içinde karar verir |
Yabancının rızası saklı kalmak kaydıyla, dava açma süresi içinde ve dava sonuçlanıncaya kadar sınır dışı işlemi uygulanmaz (m.53/3). Sınır dışı edileceği ülkede işkence veya ölüm cezası tehlikesi bulunanlar, ciddi sağlık sorunu veya hamilelik nedeniyle seyahati riskli olanlar ve insan ticareti mağdurları hakkında ise sınır dışı etme kararı alınmaz (m.55).
İdari gözetim ve giriş yasağı
Kaçma riski bulunanlar veya kamu düzeni açısından tehdit oluşturanlar hakkında idari gözetim kararı alınır ve yabancı geri gönderme merkezine götürülür; bu süre altı ayı geçemez, belirli hâllerde en fazla altı ay daha uzatılabilir (m.57). Sınır dışı edilen yabancıya Türkiye'ye giriş yasağı konulur; süre en fazla beş yıldır, ciddi kamu düzeni tehdidinde on yıla kadar artırılabilir (m.9).
Deport kararından önce ikamet ve çalışma durumunun düzenlenmesi en etkili korumadır: yabancı çalışma izni 2026, yabancıların Türkiye'de evlenmesi. Yabancılar hukuku alanındaki hizmetlerimiz: yabancılar hukuku.
Sık sorulan sorular
Deport ne demek?
Deport, bir yabancının valilik kararıyla Türkiye'den çıkarılmasıdır. Kanundaki adı sınır dışı etmedir ve 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu m.52-60'ta düzenlenir.
Deport kararına itiraz süresi kaç gün?
Sınır dışı etme kararına karşı, kararın tebliğinden itibaren yedi gün içinde idare mahkemesinde dava açılabilir. Mahkeme dosya tamamlandıktan sonra on beş gün içinde karar verir ve bu karar kesindir (YUKK m.53/3).
Dava açılırsa yabancı sınır dışı edilir mi?
Hayır. Yabancının rızası saklı kalmak kaydıyla, dava açma süresi içinde veya dava açılmışsa yargılama sonuçlanıncaya kadar sınır dışı edilmez (YUKK m.53/3).
Deport edilen kişi Türkiye'ye ne zaman dönebilir?
Sınır dışı edilen yabancıya giriş yasağı konulur. Bu yasak en fazla beş yıldır; kamu düzeni veya kamu güvenliği açısından ciddi tehdit varsa Göç İdaresi tarafından en fazla on yıl daha artırılabilir (YUKK m.9).