İcra Takibi Nasıl Başlatılır? Takip Talebi, Yetkili İcra Dairesi, Harç ve Sonraki Adımlar

İcra takibi, alacaklının icra dairesine bir takip talebi vermesiyle başlar. Talep yazılı, sözlü veya elektronik ortamda yapılabilir; talepte alacaklı ve borçlunun bilgileri, alacağın tutarı ve faizi, dayanılan belge ile seçilen takip yolu gösterilir (İİK m.58). Alacak bir belgeye dayanıyorsa aslı ya da borçlu sayısından bir fazla onaylı örneği talep anında verilir. Alacaklı başvurma harcını, ilamsız takipte peşin harcı ve masraf avansını öder; icra müdürü talebi uygun bulursa borçluya 7 gün süreli ödeme emri gönderir (İİK m.59, m.60).

Durumunuza göre kısa yanıt

• Elinizde fatura, sözleşme veya yazılı borç ikrarı var: Mahkeme kararı olmadan genel haciz yoluyla (ilamsız) takip başlatılır.
• Elinizde çek veya bono var: Kambiyo senetlerine özgü haciz yolu seçilebilir; borçlunun itiraz süresi daha kısadır.
• Elinizde mahkeme kararı var: İlamlı takip yapılır; borçluya ödeme emri yerine icra emri gönderilir.
• Alacak rehin veya ipotekle güvence altında: Kural olarak önce rehnin paraya çevrilmesi yoluna gidilir (İİK m.45).
• Hangi şehirde başlatacağınızı bilmiyorsunuz: Borçlunun yerleşim yeri her zaman yetkilidir; sözleşmeden doğan para alacağında kendi yerleşim yerinizdeki icra dairesi de yetkilidir.

İcra takibi nedir?

İcra takibi, ödenmeyen bir alacağın devlet eliyle, icra daireleri aracılığıyla zorla tahsil edilmesi için başlatılan süreçtir. Bu yazı alacaklı tarafın takibi nasıl başlatacağını anlatır. Kavramın kısa tanımı ve takip türlerinin genel çerçevesi için cebri icra nedir yazısına, takip başlatılan borçlunun ne yapacağı için icra borcu ödenmezse ne olur rehberine bakabilirsiniz.

Önce hangi takip yolunu seçmelisiniz?

Takip yolu, elinizdeki belgeye göre seçilir ve takip talebinde açıkça yazılır (İİK m.58/2-5).

Çek ve bonoya dayalı takip için kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu yazısı süreleri ayrıntılı anlatır. Mahkeme kararı olmadan yapılan takibin işleyişi için ilamsız takip nedir yazısına bakabilirsiniz.

Rehinle güvence altına alınmış alacakta alacaklı, borçlu tacir olsa bile kural olarak yalnız rehnin paraya çevrilmesi yoluyla takip yapabilir; rehin borcu karşılamazsa kalan kısım için haciz veya iflas yoluna gidilir. Konut finansmanı ve TOKİ alacakları ile kambiyo senetleri bu kuralın istisnasıdır (İİK m.45).

Takip talebinde neler yazılır?

İİK m.58'e göre takip talebinde şu bilgiler bulunur:

1. Alacaklının ve varsa kanuni temsilcisi ile vekilinin adı soyadı, T.C. kimlik veya vergi kimlik numarası, yerleşim yeri ve ödemenin yapılacağı banka hesap bilgileri,
2. Borçlunun ve varsa kanuni temsilcisinin adı soyadı, biliniyorsa kimlik veya vergi numarası ve yerleşim yeri; takip bir terekeye karşıysa tebligat yapılacak mirasçıların bilgileri,
3. Alacağın Türk lirası tutarı; faiz isteniyorsa faizin miktarı ve işlemeye başladığı gün; yabancı para alacağında hangi tarihteki kurun esas alındığı,
4. Senet veya senet yoksa borcun sebebi,
5. Seçilen takip yolu.

Alacak bir belgeye dayanıyorsa belgenin aslı ya da alacaklı veya vekili tarafından onaylanmış, borçlu sayısından bir fazla örneği talep anında icra dairesine verilir. İcra dairesi, talebi ve verilen belgeleri gösteren bir makbuz verir (İİK m.58).

Faiz kalemi takipte en sık hata yapılan alandır. Faiz başlangıcını ve tutarını yazmadan önce icra faiz hesaplama aracıyla dönemleri kontrol edebilirsiniz.

Takip hangi icra dairesinde başlatılır?

Para alacağına ilişkin takipte yetkili icra dairesi, Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun yetki kuralları kıyasen uygulanarak belirlenir; takibe esas sözleşmenin yapıldığı yer icra dairesi de yetkilidir (İİK m.50/1). Buna göre:

• Borçlunun yerleşim yeri icra dairesi genel yetkilidir.
• Sözleşmeden doğan para alacağında sözleşmenin ifa yeri de yetkilidir. Aksi kararlaştırılmadıkça para borcu alacaklının ödeme zamanındaki yerleşim yerinde ödenir (TBK m.89/1); bu yüzden alacaklı kendi yerleşim yerindeki icra dairesinde de takip yapabilir.

Yargıtay 6. Hukuk Dairesi, eser sözleşmesinden doğan fatura alacağında bu kuralın uygulanamayacağını kabul eden bölge adliye mahkemesi kararını bozmuş; sözleşmeden doğan para borcunda alacaklının merkezindeki icra dairesinin de yetkili olduğuna hükmetmiştir (2025/2667 E., 2026/1725 K., 27.04.2026, oy birliği). Aynı ilke 5. Hukuk Dairesinin yargı yeri belirleme kararında da yer alır (2024/4082 E., 2024/7458 K., oy birliği).

Borçlu yetki itirazını esasa ilişkin itirazıyla birlikte yapar; icra mahkemesi önce yetkiyi inceler (İİK m.50/2). Borçlu yetkiye itiraz etmeyip yalnız borca itiraz ederse icra dairesinin yetkisi kesinleşir. Ancak 5. Hukuk Dairesinin aynı kararına göre bu durum, o yerdeki mahkemeyi itirazın iptali davası bakımından kendiliğinden yetkili hâle getirmez.

Takip başlatmanın masrafı ne kadar?

2026 yılı Harçlar Kanunu tarifesine göre icra takibinde:

Alacaklı, talep ettiği işlemin masrafını ve borçlunun yapabileceği itirazın kendisine tebliğ masrafını avans olarak peşin öder; takip masrafları sonunda borçluya aittir ve alacaklı ilk ödenen paradan masraflarını alabilir (İİK m.59). Kendi alacağınız için tutarı görmek isterseniz icra harcı hesaplama aracı başvurma harcı, peşin harç ve tahsil harcını kalem kalem gösterir.

Elektronik ortamda takip başlatılabilir mi?

Evet. Takip talebi icra dairesine elektronik ortamda da yapılabilir (İİK m.58/1). İcra ve iflas dairelerindeki işlemler Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) üzerinden yürütülür ve güvenli elektronik imza elle atılan imzayla aynı ispat gücüne sahiptir (İİK m.8/a). Takip talebini avukat vekil olmadan alacaklının kendisi de verebilir; İİK m.58 talepte vekil bilgisini "varsa" yazılacak bilgi olarak sayar.

Takip başladıktan sonra süreç nasıl ilerler?

1. Ödeme emri: İcra müdürü talebi kanuna uygun bulursa ödeme emri düzenler; borçluya borcu ve masrafları 7 gün içinde ödemesi, itirazı varsa aynı sürede bildirmesi ihtar edilir (İİK m.60).
2. Borçlu itiraz ederse: İtiraz 7 gün içinde icra dairesine yapılır ve takip durur (İİK m.62). İtiraz, alacaklının yatırdığı avanstan karşılanarak 3 gün içinde alacaklıya tebliğ edilir.
3. İtirazı aşmak için iki yol: Alacaklı ya itirazın tebliğinden itibaren 1 yıl içinde genel mahkemede itirazın iptali davası açar ya da elinde imzası ikrar edilmiş veya noter onaylı borç ikrarı içeren belge varsa 6 ay içinde icra mahkemesinden itirazın kaldırılmasını ister (İİK m.68). Bu 6 ay içinde istenmezse yeniden ilamsız takip yapılamaz.
4. İtiraz edilmezse: Takip kesinleşir. Alacaklı mal beyanını beklemeden haciz isteyebilir ya da haciz istemeden UYAP üzerinden borçlunun mal, hak ve alacaklarını sorgulayıp sistem üzerinden haciz talep edebilir (İİK m.78/1). Haczin nasıl uygulandığı için haciz nedir rehberine bakabilirsiniz.
5. Haciz isteme süresi: Haciz isteme hakkı ödeme emrinin tebliğinden itibaren 1 yıl geçince düşer; itiraz veya dava süreci bu hesaba katılmaz. Süresinde haciz istenmezse dosya işlemden kaldırılır ve yeniden haciz için yenileme talebi gerekir (İİK m.78/2-5).

Takip başlatmadan önce kontrol listesi

• Alacağı gösteren belgenin aslı veya yeterli sayıda onaylı örneği hazır mı?
• Borçlunun güncel adresi ve kimlik veya vergi numarası biliniyor mu?
• Faiz türü, oranı ve başlangıç tarihi belgeyle uyumlu mu?
• Seçilen icra dairesi borçlunun yerleşim yeri veya sözleşmenin ifa yeri mi?
• Alacak rehinle güvence altındaysa doğru takip yolu seçildi mi?
• Tahsilatın yatırılacağı banka hesabı talepte yazılı mı?

Yanlış takip yolu, yetkisiz icra dairesi veya hatalı faiz hesabı, borçlunun itirazıyla takibin durmasına ve dava aşamasında zaman kaybına yol açabilir. Tutarın yüksek olduğu veya borçlunun itiraz etmesinin beklendiği dosyalarda takip talebini başlatmadan önce hukuki destek almanız yararlı olur.